آویشن نه تنها یکی از ادویههای محبوب در آشپزی امروزی است، استفاده از آن به عنوان دارویی شفابخش و ضامن سلامت، تاریخچهای بسیار طولانی دارد. در دوران رم باستان، از این ماده برای جلوگیری از مسمومیت استفاده میشد و اگر کسی دچار مسمومیت میشد، در آب حمامش آویشن میریختند تا جلوی تأثیرات مخرب مسمومیت را بگیرند. در زمانی که هنوز یخچال وجود نداشت و نگهداری از مواد غذایی دشوار بود، آویشن را در پخت غذا استفاده میکردند تا تأثیر مخرب گوشت فاسدشده را کم کند و از بیماریهای ناشی از غذاهای ناسالم جلوگیری کند. قبل از اینکه آنتیبیوتیکهای جدید به بازار بیایند، برای مداوای زخمها از روغن آویشن استفاده میشد.
شاید شما قبلا بدون اینکه متوجه شده باشید از این گیاه دارویی استفاده کردهاید. تیمول، فعالترین عنصر آویشن، به دلیل داشتن خاصیت ضدباکتری و ضدقارچ، در تهیهی دهانشویهی قدیمی Listerine و پمادهای موضعی مثل vicks VapoRub به کار رفته است. این حقیقت که این مارکهای محصولات قدیمی اما نه چندان طبیعی، از تیمول به عنوان جز کلیدی در ترکیب خود استفاده میکردند، مهر تأییدی است بر خواص دارویی غیرقابل انکار این گیاه پرخاصیت.
در ادامهی این مقاله در مورد این گیاه شگفتانگیز و فوقالعاده اطلاعات بیشتری در اختیار شما قرار میدهیم که بهسادگی در زندگی روزانهی شما مورد استفاده قرار میگیرد و تأثیر زیادی بر سلامتتان دارد.
آویشن بهطور کلی در بهبود وضعیت سیستم ایمنی، دستگاههای تنفسی، گوارشی، عصبی و بخشهای دیگر بدن تأثیر بسیاری دارد. زمانی که پای سلامتی به میان میآید، این گیاه مانند یک موتورخانهی قوی عمل میکند.
۱. آویشن در بهبود گلودرد مؤثر است
روغن آویشن یکی از قویترین ضدمیکروبهای طبیعی است که به عنوان دارویی مؤثر در درمان گلودرد استفاده میشود. روغن آویشن حاوی کارواکرول است. به همین دلیل یکی از مهمترین روغنها برای تسکین گلودرد محسوب میشود.
در مطالعهای که بهتازگی توسط دانشکدهی بهداشت دانشگاه علوم پزشکی لودز در لهستان انجام گرفته، روغن آویشن به ۱۲۰ گونهی مختلف باکتری جداشده از بیماران مبتلا به عفونتهای حفره دهان، دستگاه تنفسی، ادراری و تناسلی واکنش نشان داده است. نتایج حاصل از این پژوهش نشان میدهد روغنی که از گیاه آویشن گرفته میشود، فعالیت بسیار قوی در برابر تمامی سویههای بالینی دارد. این روغن حتی بر روی سویههای مقاوم به آنتیبیوتیک، اثر بسیار خوبی دارد. دفعهی بعد که گلودرد داشتید، حتما مقداری آویشن به سوپ خود بیفزایید و چای آویشن بنوشید زیرا که تسکیندهنده درد و ازبینبرندهی میکروب است.
۲. باعث کاهش فشار خون و کلسترول میشود
مصرف آویشن منجر به تولید موادی میشود که ضد فشار خون هستند. به همین دلیل این گیاه فوقالعاده، انتخاب مناسبی برای کسانی است که از علائم فشار خون بالا رنج میبرند. مطالعهای که بهتازگی روی حیوانات انجام شده، نشان داده که عصارهی آویشن میتواند ضربان قلب افرادی را که فشار خون بالا دارند، کاهش دهد.
این پژوهش همچنین نشان داده است که در اثر مصرف آویشن، سطح کلسترول خون، تری گلیسیرید و کلسترول بد (لیپوپروتئین کمچگالی) نیز کاهش یافته است؛ این درحالی است که همزمان سطح کلسترول خوب (لیپوپروتئین پرچگالی) افزایش یافته است. به جای این که به غذا بیش از اندازه نمک اضافه کنید، گیاهان و ادویهجات مفیدتر مثل آویشن را در وعدههای غذایی روزانهی خود بگنجانید.
۳. از مسمومیت غذایی جلوگیری میکند
آویشن نه تنها میتواند از آلودگی مواد غذایی جلوگیری کند، بلکه میتواند از غذاهایی که قبلا آلوده شدهاند آلایشزدایی کند. در جریان مطالعات متعددی که در میکروبیولوژی مواد غذایی (Food Microbiology) منتشر شده است، محققان دریافتهاند که روغن آویشن میتواند کاهویی را که با شیگلا (ارگانیسم عفونی که مسبب اسهال است و میتواند آسیبهای جدی به روده وارد کند) آلوده شده است، آلایشزدایی کند. شستن محصول در محلولی که فقط حاوی یک درصد روغن آویشن است، میتواند تعداد باکتریهای شیگلا را به زیر مقدار قابل تشخیص کاهش دهد.
با افزودن آویشن به وعدهی غذایی بعدی، در واقع میتوانید احتمال ابتلا به بیماریهای ناشی از غذای مسموم و آلوده را کاهش دهید. آویشن تازه را به سالادی که خودتان درست میکنید، اضافه کنید تا سبزیجات خامی که در آن استفاده کردید، سالمتر شوند و با اطمینان بیشتری آنها را مصرف کنید.
۴. شما را سر حال میکند
محققان کارواکرول موجود در این گیاه دارویی را مورد مطالعه قرار دادهاند و نتایج این مطالعات نشان میدهد که این ماده تأثیر بسیار مثبتی بر حال و روحیهی فرد دارد. نتایج پژوهشی که در سال ۲۰۱۳ منتشر شد، نشان داد زمانی که کارواکرول به مدت هفت روز متوالی بین حیوانات توزیع شد، سطح دوپامین و سروتونین در قشر جلوی مغز و هیپوکامپ افزایش یافت؛ دوپامین و سروتونین، دو انتقالدهندهی عصبی مهم هستند.
طبق دادههای این پژوهش، کارواکرول مولکولی است که باعث فعالتر شدن مغز میشود و با تنظیم انتقالدهندههای عصبی به وضوح بر فعالیت مغز اثر میگذارد. نتایج این مطالعات نشان داده است که اگر آویشن بهطور منظم و به مقدار کم مصرف شود، باعث میشود حس و حال بهتری داشته باشید.
۵. خواص ضد سرطانی دارد
خواصی که این گیاه دارد، میتواند در مبارزه با تومورها و سرطان اثربخش باشد. بهخصوص کارواکرول که ترکیب اصلی سازندهی این گیاه پرخاصیت است، خاصیت ضد تومور بودن از خود نشان داده و آویشن را به گیاهی مفید برای مبارزه با سرطان تبدیل کرده است.
اخیرا پژوهشی نیز در کشور چین انجام شده و نتایج آن را Anti-Cancer Drugs منتشر کرده است. این پژوهش نشان میدهد کارواکرول باعث جلوگیری از تکثیر و پخش شدن ردههای سلولی سرطان رودهی بزرگ میشود. بهطور کلی تحقیقات نشان میدهند که کارواکرول پتانسیل زیادی برای پیشگیری و درمان سرطان روده بزرگ دارد.
۶. آویشن درمان طبیعی برونشیت است
چندین قرن است که از آویشن برای درمان سرفه و برونشیت استفاده میکنند. در مطالعهای که توسط مؤسسهی «Practice for Internal Medicine and Pneumology» در آلمان انجام شد، از درمانی خوراکی که ترکیبی که از آویشن و پیچک بود استفاده شد. گروهی که با این دارو تحت درمان قرار گرفتند، کاهش ۵۰ درصدی میزان سرفه داشتند و این پیشرفت در درمان این گروه، دو روز زودتر از گروهی که شبهدارو به آنها تجویز شده بود حاصل شد. علاوه بر این، گروهی که با ترکیب آویشن و پیچک درمان شدند، بیشتر از گروه دیگر دچار عوارض جانبی نشدند و میتوان گفت این درمان اصلا عوارض جانبی جدی در پی نداشت.
تحقیقات بیشتر این موضوع را تأیید کرده و نشان میدهد که آویشن درمان طبیعی و بسیار مؤثر برونشیت است.
خاستگاه آویشن
آویشن گیاهی است متعلق به خانوادهی نعناع (Lamiaceae). این گیاه از تیرهی نعناعیان و سردهی اوریگانوم است. این گیاه در حال حاضر در سراسر جهان کشت میشود و برگهای آن معمولا خشکانده شده و به عنوان چاشنی در آشپزی مورد استفاده قرار میگیرد. زنبورها نیز جذب گلهای آویشن میشوند؛ عسل آویشن سیسیل (در ایتالیا) از صدها سال پیش مشهور است. این گیاه انواع مختلفی دارد اما آویشن فرانسوی رایجترین آنهاست.
ترکیب اصلی روغن عصارهای آویشن، تیمول است که به آن خاصیت ضدعفونیکننده بخشیده است. به همین دلیل روغن آویشن معمولا در دهانشویهها و خمیردندانها مورد استفاده قرار میگیرد. این روغن میکروبها و عفونت دهان را از بین برده و از دندان در مقابل پلاک و پوسیدگی محافظت میکند. تیمول همچنین قارچها را نیز از بین میبرد و به صورت تجاری در تهیهی ضدعفونیکنندههای دست و کرمهای ضدقارچ استفاده میشود.
آویشن علاوه بر کاروکرول، حاوی انواع فلاونوئیدها از جمله آپيژنین (apigenin)، نارينژين (naringenin)، لوتئولین (luteolin) و تیمونین (thymonin) است. این فلاونوئیدها قدرت آنتیاکسیدانی این گیاه را افزایش میدهند.
